home

forum

chat

thema-pagina's

vraagbaken

video

koopjeskelder

surf-tips

snuffelgids

service

colofon

Actueel

Het nieuwe huishouden - Werkende moeders 22 september 2006 Werkende moeders staan in het middelpunt van de belangstelling. Denk bijvoorbeeld aan de discussies over gratis kinderopvang, en het stimuleren van vrouwen om – weer, of meer – te gaan werken. Reden genoeg om de werkende moeders op ons forum weer eens een beetje op te porren. Met prikkelende stellingen en kritische boekbesprekingen. Opdat zij ons en elkaar tot inspiratie zijn. Want werkende moeders weten nog altijd het best wat werkende moeders willen. De komende maanden zal de journaliste Martine Borgdorff opvallende boeken voor en over werkende moeders bespreken. Om te beginnen: "Gekkenwerk" van de Amerikaanse schrijfster Judith Warner. Aan het eind vindt u de stelling waarover gediscussieerd kan worden.   Gekkenwerk door Martine Borgdorff "Gekkenwerk", zo'n boektitel mag er wezen. Een prima term voor het inderdaad nogal krankzinnige streven om moederschap, loopbaan en de rest van je dagelijks leven in een hanteerbare vorm te gieten. Ze lijken wel gek, die werkende moeders. Maar het venijn zit 'm in de ondertitel: "Moederschap in een tijd dat het beste nog niet goed genoeg is voor je kind". Dat raakt de kern van dit boek. En daarmee wordt het al wat minder herkenbaar voor Nederlandse werkende moeders. Het beste niet goed genoeg In de Verenigde Staten, waar de schrijfster vandaan komt, ís het beste simpelweg niet goed genoeg voor je kind. Sterker nog, wat Warner beschrijft als de norm voor hoogopgeleide, ambitieuze Amerikaanse moeders, is om kippenvel van te krijgen. Ook in Nederland wordt wel eens gesuggereerd dat ouders te ambitieus zouden zijn, maar dat háált het nog niet bij Amerika. Daar gaat het bijvoorbeeld om baby's waarvan het brein voortdurend gestimuleerd dient te worden, en kleuters die onderworpen worden aan een intensief traject voor optimale cognitieve en artistieke ontwikkeling. Voor de meeste Nederlandse ouders is dit een ver-van-je-bed opvoeding. De kinderen in Warners boek hebben een speciaal ingerichte speelkelder vol verantwoorde speeltoestellen, en Amerikaanse moeders die niet op tijd hun kind inschrijven bij de juiste (lees: meest prestigieuze en peperduurste) school, zullen dat de rest van hun leven moeten bezuren. Moeders die dat niet doen, hebben hun kind simpelweg startkapitaal onthouden. Ook in Nederland zullen er wel ouders zijn die van hun kind een 'project' maken – met alle gevolgen van dien – maar de-doe-maar-gewoon mentaliteit voert hier nog altijd de boventoon. Ronduit schokkend Ronduit schokkend is Warners beschrijving van het werkend moederschap voor de armen in Amerika. Kinderopvang is, als het al voorhanden is, voor middenklassers al nauwelijks te betalen, laat staan voor eenoudergezinnen waarvan de moeder móet werken om haar kinderen in ieder geval te kunnen voeden. Bij gebrek aan opvang blijven kleine kinderen daar in de auto zitten tot mama klaar is met haar werkdag. Om buikpijn van te krijgen. Maar met werkende moeders of het beste voor je kind willen heeft dat minder te maken dan met de sociale verhoudingen in Amerika. Sociale druk Judith Warner, die eerder een lijvige biografie over Hillary Clinton schreef, noteert weliswaar herkenbare situaties, maar haar pleidooi voor "minder uitgeput, ontevreden en machteloos moederschap" zal bij veel Nederlandse lezers de wenkbrauwen doen rijzen. Voor echte herkenning en praktische toepasbaarheid hoeven Nederlandse moeders het boek dus niet te kopen. Dat neemt echter niet weg dat het wel degelijk interessant is. Onder meer vanwege de fijnzinnige beschrijving van de Amerikaanse vrouwengeschiedenis en de manier waarop in dat land naar moeders werd en wordt gekeken. De sociale druk die uitgaat van de voortdurend gepropageerde rolmodellen voor moeders, blijkt loodzwaar. Dat maakt de gretigheid waarmee Amerikaanse vrouwen die rolmodellen willen navolgen, des te moeilijker te begrijpen. Waarom willen ze dat toch? Opspelend schuldgevoel Maar juist daar dringt zich – voorzichtig – een vergelijking met Nederland op. Want ook al is de kinderopvang hier bereikbaarder en betaalbaarder dan in de VS, last van een ingesleten moederschaps-ideaal hebben we hier ook. En daar kan een fikse sociale druk van uitgaan, zoals iedere werkende moeder met een opspelend schuldgevoel zal kunnen beamen. En ook al zijn Nederlandse moeders nog geen doorgeschoten, hysterische Amerikaanse project-moeders, het boek van Judith Warner geeft wel stof tot nadenken. Martine Borgdorff p/a redactie@ouders.nl Gekkenwerk door: Judith Warner uitg.: Sirene ISBN 9058313867 prijs: EUR 18,95 Stelling: de ideale combinatie bestaat niet Werken en zorgen worden vaak voorgesteld als twee schaaltjes aan dezelfde weegschaal. Het zou bij werkende moeders allemaal gaan om balans en evenwicht, om 'de ideale combinatie' van je werk aan de ene kant en je kinderen aan de andere kant. Maar zijn je gezin en je baan wel vergelijkbare grootheden? En láten ze zich eigenlijk wel met elkaar combineren? Discussieer mee op het Forum van Ouders Online, rubriek Algemeen, onderwerp "Werkende moeders". Klik hier om rechtstreeks naar die discussie te gaan. Martine Borgdorff is journalist en moeder. Vanaf eind 2005 schrijft zij regelmatig voor Ouders Online.