Home » Columns » M jaar 6 wat vinden zij er eigenlijk van

M-jaar (6): Wat vinden zij er eigenlijk van?

Door:

Elke van den Hout

Een nieuwe serie over grass-roots ontwikkelingen in het onderwijs. Hoe bedenk je een plan, en hoe zorg je dat dat gerealiseerd wordt? Elke van den Hout bedacht het M-jaar voor vmbo'ers. Aflevering 6: Wat vinden zij er eigenlijk van?

Mjaar Elke van den Hout

Zonder de mening van vmbo’ers geen goed M-jaar, vind ik. Dus ik ging langs bij vierdeklassers om hen te vragen wat zij eigenlijk van M-jaar vinden. En wat was het leuk om met de leerlingen over hun toekomstdromen en ambities te praten! Ik heb ruim 50 vmbo’ers gesproken van verschillende scholen. Ongeveer 30% wil graag naar de havo, als dat lukt. Een aantal leerlingen gaf aan dat zij met havo de keuze willen uitstellen.

Mikki zei het zo: ‘Ik ben een meisje dat nog op de middelbare school wil zitten.’
Ongeveer de helft gaf aan geen M-jaar te willen doen, omdat zij al weten welke opleiding ze willen (havo of mbo). Ruim 80% vindt M-jaar een goed idee. De leerlingen die M-jaar een optie vinden, willen het vooral gebruiken voor stages en kennismaken met beroepen en opleidingen. Leren ondernemen springt er als grote wens uit.
Asha (14) wil M-jaar gebruiken om te beginnen met schrijven: ‘Ik wil wennen aan schrijven, maar daar kan ik niet gelijk mijn brood mee verdienen. Tijdens M-jaar kan ik oefenen.’ Bijna alle leerlingen willen graag buitenlandervaring opdoen, het liefst relevante werkervaring. Behalve Kenneth en Jesse: zij willen in M-jaar op vakantie gaan en veel rust nemen. Andere ideeën van leerlingen zijn een rechtszaak bezoeken, studenten interviewen, meer leren over mythologie en hun netwerk uitbreiden.

Wie zijn de leerlingen en studenten van M-jaar?

M-jaar is niet alleen voor vmbo’ers met een diploma kader en tl. Ook leerlingen uit 4 of 5 havo, die willen overstappen naar het mbo, zijn welkom. M-jaar is ook voor studenten die in het eerste jaar mbo toch een andere opleiding willen doen en niet weten welke. En voor hen die nog een jaar breder willen leren en ontwikkelen en zich nog niet willen vastleggen. En natuurlijk voor jonge leerlingen en laat(later)bloeiers.

Op het mbo

De beste plek voor de leerlingen van M-jaar is wat mij betreft op het mbo: de leerlingen hebben een plek binnen de muren van het beroepsonderwijs. Tenslotte zijn ze ook nog gewoon leerplichtig. De leerlingen krijgen de kans om de definitieve keuze voor de beroepsopleiding uit te stellen. Ze kunnen nog een jaar groeien en ontwikkelen zonder keuzestress. Ze leren verder, en krijgen sowieso de kernvakken Nederlands, Engels en wiskunde/rekenen. In het jaar krijgen ze echt de kans om kennis te maken met beroepen en beroepsopleidingen, door stages, meet & greets met ondernemers, en te kijken bij en mee te doen met verschillende beroepsopleidingen.

Volgende aflevering: Komt M-jaar er nu? Tipje van de sluier: vier mbo-instellingen zijn serieus bezig M-jaar te realiseren.

Elke van den Hout

is bedenker, creatief strateeg en moeder van twee pubers. Meer over M-jaar: www.elkevandenhout.nl

Reacties

Hallo Lynna,

Hallo Lynna,
M-jaar is een breed oriënterend jaar op het mbo. Nu nog in de maak, maar misschien (hopelijk!) vanaf aankomend schooljaar gerealiseerd.

Ik kreeg het idee toen mijn dochter op haar 15e al een keuze moest maken voor een beroepsopleiding. Ik vond (en vind) dat te vroeg. En dat geldt voor meer vmbo'ers.

In M-jaar (1e jaar op het mbo) krijgen de studenten een jaar tijd om breder verder te leren, te groeien en ook om kennis te maken met beroepen en beroepsopleidingen. Ze krijgen in ieder geval Nederlands, Engels en wiskunde/rekenen. Daarnaast kiezen ze een vak waarvoor ze het havo-deelcertificaat willen halen, of een vak dat ze hebben laten vallen of willen ophalen.
Ook krijgen ze o.a. burgerschap, filosofie, kritisch denken. Uiteraard is er veel aandacht voor beroepsoriëntatie (lob). Praktijkgericht, experimenteren met zelf ondernemen, leren netwerken, meedoen bij opleidingen en (snuffel)stages en meet&greets met bedrijven en ondernemers. En zeker ook een buitenlandreis hoort in M-jaar.

Vmbo'ers met ene diploma zijn nog leerplichtig en kunnen niet, zoals havisten en vwo'ers, een tussenjaar doen. M-jaar biedt de kans om de beroepskeuze toch een jaar uit te stellen.

Dit is in een notendop M-jaar. In mijn andere columns staat meer informatie en ook op mijn website. Als je nog vragen hebt, laat maar weten!
Groeten Elke

Waarom 'hoort' een

Waarom 'hoort' een buitenlandreis in een M-jaar? En wie betaalt dit allemaal, zo'n vrij iets met al die wat vagere vakken en beroepskeuzedingen is veel duurder dan gewoon les.

Hallo Triva,

Hallo Triva,
een buitenlandreis is voor veel leerlingen een bijzondere ervaring, waar ze veel van leren. Op havo/vwo scholen is een buitenlandreis (of meerdere) een hele normale activiteit. Op het vmbo (k en tl) is dat een stuk minder, afgezien van misschien 4 dagen survivallen in de Ardennen. En dat vind ik vreemd, dat verschil.

De buitenlandreis kan een talenreis zijn, bijvoorbeeld naar Engeland, of een reis die met de beroepsinteresse te maken heeft, bijvoorbeeld de horeca.

M-jaar is helemaal niet vrij, integendeel, want ze zijn pas 15 of 16 jaar. Een deel van het curriculum van M-jaar zijn de kernvakken Engels, Nederlands en wiskunde/rekenen. Aangevuld met (waarschijnlijk) twee andere vakken. Allemaal niet duurder dan een eerste jaar op het mbo.

En welke vagere vakken doel je op?

Het bedrijfsleven, met name voor de sectoren waar een groot tekort aan personeel is, wil graag studenten laten kennismaken met de sector. O.a. in de ICT, de zorg en hospitality zijn grote tekorten aan mensen. Samenwerken met het bedrijfsleven in M-jaar is vanzelfsprekend, die contacten zijn er meestal al bij het mbo.

In het eerste jaar mbo valt landelijk ongeveer een kwart van de studenten uit of wisselt van opleiding. Dat vind ik veel én een groot probleem voor die studenten, zeker wat betreft de motivatie. De mbo's vinden dat trouwens zelf ook een groot probleem, evenals OCW, daar kwam ik later pas achter.

Bekend is dat een deel van de vmbo-tl leerlingen kiest voor havo om de beroepskeuze uit te stellen. Met M-jaar hoeft dat niet. Kun je als leerling natuurlijk alsnog kiezen voor de havo, is prima. Met M-jaar komt er een keuzemogelijkheid bij. En als je al weet wat je wil op het mbo, kies je gewoon je opleiding.

Groeten Elke

Lees verder

Alle columns in de serie M-jaar