home

forum

chat

thema-pagina's

vraagbaken

video

koopjeskelder

surf-tips

snuffelgids

service

colofon

Actuele vragen   Archief pedagoog en psychiater   Archief van de psycholoog   Archief stiefproblematiek   Vraag inzenden

Vraagbaak Opvoeding en gedrag - Archief Hoe kan ik mijn zoon overhalen om op de wc te poepen? (3,5 jr.) Opmerking vooraf: de aanpak van onze kinderpsychiater bleek in dit geval goed te werken. Zie het naschrift onder zijn antwoord, waarin de vraagsteller vertelt hoe het is afgelopen. Mijn probleem lijkt erg veel op dat van het gezin Van Beeten van een tijd geleden. Onze zoon is in principe zindelijk: hij plast in de wc en als hij moet poepen vraagt hij om een luier. Wij hebben dat met de geboorte van het 2e kind en een verhuizing een tijdje zo gelaten. Maar een maand geleden hebben we een w.c.brilverkleiner gekocht en voorgesteld om het daar eens op te proberen. Dat wilde hij niet, omdat hij per se wil staan en niet zitten. Toen heb ik hem geleerd dat het wel in de wc of de badkamer gebeurt. Dat vindt hij geen punt. Hij krijgt een luier en we lopen er samen naar toe en kieperen de inhoud vervolgens in de wc en wensen het goede reis toe. Hij trekt zelf door. Hij vindt echter het verschonen en vegen wel heel vervelend en probeert het ook uit te stellen. Daarom ben ik toen begonnen met "oefenen", dat wil zeggen met de belofte van een paar druiven wilde hij er wel op gaan zitten. Maar "ik wil niet poepen hoor", prima hoeft niet, maar als het wel misschien eens lukt krijg je een snoepje om het te vieren, beloofde ik. Hij doet dan wel vaak een plasje, en ik wijs hem er dan op dat dat dus ook zittend kan. Tegelijkertijd merkte ik dat hij het wel begon op te houden. En toen ben ik, denk ik, in de fout gegaan. Door hem toch over te halen om het dan weer staand in de luier te doen, met de belofte van wat druiven, zodat hij toch (minimaal) om de dag poept. Maar daardoor is de druk toch teveel opgevoerd en ik merk dat dat niet goed is. Obstipatie is weer een probleem erbij. Ik laat zelf altijd de deur open, en schaam me niet. Ook vertel ik hem wel eens dat zijn vriendjes/leeftijdsgenootjes het al op de wc doen. Hij ging voor de verhuizing naar de crèche, en daar zag hij het wel eens, maar dat voorbeeld heeft hij niet meer. En leg ook uit, dat als hij dat verschonen onprettig vindt, dat het met zitten veel minder erg is. Wat het moeilijk maakt, is dat hij een nogal onzeker, verlegen ventje is en zich door een voorstel of een vraag al onder druk voelt gezet. Hij gaat snel huilen, ook al vraag je iets kleins. Op mijn vraag alweer een tijd geleden, om het eens op de wc te proberen, raakte hij in paniek: huilen en wegkruipen, terwijl ik hem nooit dwing of iets dergelijks. Hoe moeten we hieruit komen? [naam en adres bekend bij de redactie] Antwoord Als er echt obstipatie ontstaat, dan kunt u het beste naar de huisarts gaan, want tegenwoordig wordt vaak een laxeermiddel voor voorgeschreven. Een algemene opmerking is dat 3,5 jaar nog niet beschouwd wordt als een leeftijd waarop een kind per se zindelijk moet zijn. Er zijn nog behoorlijk wat kinderen die op deze leeftijd niet zindelijk zijn, en in het vierde of vijfde jaar komt het dan alsnog goed. Maar u zit al middenin het gedoe, en nu een weg eruit vinden. Vermijding vergroot de angst In de eerste plaats een opmerking over het huilen. U schrijft dat uw zoontje een kwetsbaar kind is, snel in paniek raakt, etcetera. U weet dat de minst goede manier om met angst om te gaan, is om angst te laten ontstaan en dan een vermijdende actie te laten gebeuren. Er ontstaat dan het idee dat de beste oplossing voor angst vermijding is, maar helaas wordt de angst daardoor op den duur alleen maar groter. Vorm van protest Het zou kunnen zijn dat het huilen van uw zoontje een aanzet tot vermijding is. Is het alleen maar angst, of is het ook een vorm van protest? Als het ook een vorm van protest is, dan betekent dat nog niet dat je er dan maar doorheen moet gaan. Maar je kunt het dan misschien iets minder zielig vinden. Het is zielig in de zin van dat op de wc poepen voor een kind een meer bewuste manier van ontlasten is dan via de luier, en ook angst kan oproepen. Het is niet zielig, omdat alle kinderen met deze angst kunnen leren omgaan. Aanpak Ik weet niet precies hoe dit aan te pakken, maar u zou het volgende kunnen proberen. Het poepen in de luier vindt voortaan niet meer op de wc plaats, maar ergens anders. U heeft tijdens dit poepen een neutrale en wellicht licht negatieve houding, besteedt er niet al te veel tijd en energie aan. Op wc zitten is normaal Op de wc zitten moet op zich een normaal iets blijven. U moet niet zeggen dat de wc eng is of zo, dat is namelijk ook niet waar. Laat hem eerst een poosje niet meer hoeven en vervolgens kunt u hem gaan uitdagen en/of belonen voor het op de wc zitten, en uiteindelijk ook poepen. Positieve aandacht krijgt hij dan voor gewenst gedrag, en het ongewenst gedrag wordt zo min mogelijk bekrachtigd. Zelfvertrouwen geven U kunt hem inderdaad uitdagen een grote jongen te willen worden. U kunt ook laten blijken dat hij op andere fronten al een grote jongen is. En op die manier zijn zelfvertrouwen een lift geven, waardoor hij makkelijker over angsten kan heen komen. Angst overwinnen Als u voorleest, pak dan ook verhaaltjes waarin angsten overwonnen worden. Zeg niet dat hij dit ook zo moet doen, maar probeer een stemming te creëren waarin hij het leuk gaat vinden dat er zo met angst omgegaan wordt. Steunen In het algemeen, maar misschien voorlopig niet rond het zindelijk worden, zou ik hem vanwege zijn kwetsbaarheid natuurlijk wel steunen. Maar tegelijkertijd zo min mogelijk zaken achterwege laten omdat hij huilt. Zeker als het leeftijdsadequate dingen betreft. U was eigenlijk op de goede weg, door dan maar met kleien stapjes te werken, maar wel vooruit! U kunt ook overwegen of je de draad weer kunt oppakken bij het "op de wc zitten zonder te poepen". Ik kon uit uw verhaal niet goed opmaken of dat er nu niet meer in zit. Los van het al dan niet geobstipeerd zijn zou het toch een winstpunt zijn als het onbeladen op de wc zitten weer zou lukken. Vader betrekken In plaats van een snoepje zou u ook als beloning voor het op de wc kunnen poepen een "grote mannen activiteit" in het vooruitzicht kunnen stellen. Vooropgezet dat vader ook in het spel is natuurlijk, anders moet u daar maar een creatieve draai aan geven. Hebben anderen nog tips, mail ze gerust, want dit zijn altijd zaken waar je als niet-expert ook erg over moet nadenken. Succes ermee. Ward van Alphen Naschrift van de vraagsteller Ik wil even vertellen dat de door jullie gesuggereerde aanpak om mijn zoon van 3,5 jaar over te halen om op de w.c. te poepen heeft gewerkt. Ik heb wat boekjes met hem gelezen over een dapper haasje en een pinguïn die alles eens anders wil etc. En met eten krijgt hij geen kinderservies/bestek meer etc. De eerste tijd heb ik het totaal genegeerd. Als hij om een luier vroeg, gewoon gegeven. En pas na een tijd heb ik gezegd dat het wel een beetje kinderachtig was, maar vooruit dan. Hij kondigde toen zelf aan dat als hij groot was, wel naar de w.c. te gaan (maar dat duurde nog lang, zei hij). Prima. Na een tijdje begon ik de druk iets op te voeren door te zeggen dat hij al bijna groot genoeg was. En tijdens de warme zomerdagen, wilde hij vaak met ontbloot bovenlijf lopen, omdat hij dan "er sterk uitzag". Sterk zijn vindt hij erg belangrijk. Nou en sterke mannen doen het op de w.c. natuurlijk, vervolgens merkte ik dat hij begon te twijfelen als ik vroeg of hij het eens op de w.c. wilde proberen als een echte sterke man. Morgen zei hij. Goed zei ik, dan gaan we eerst iets lekkers kopen en dat krijg je als het lukt. Hij koos in de winkel voor snoepjes en die hebben we in de badkamer gelegd, want hij bleek het op de badkamer ook prettiger te vinden dan op de w.c. beneden. En ja hoor! Toen het gelukt was, heeft hij zelf de opa's en oma's gebeld, om het goede nieuws te vertellen. Hij was enorm trots. En zij waren uiteraard diep onder de indruk: grote jongen! Het is dus inderdaad in kleine stappen toch gelukt. Het dreigende ophouden/obstipatie heb ik met hem besproken. Ik heb uitgelegd dat dat niet zo goed was, omdat het dan wat moeilijker gaat en dat had hij zelf ook al opgemerkt en vond hij niet prettig. En als hij een dag had overgeslagen, gaf ik hem wat Roosvicee laxo te drinken. Ik ben alleen wel consequent in de nabijheid van het toilet gebleven en heb met hem, de inhoud van de luier ook altijd via het toilet weggespoeld. Daarnaast heb ik er veel grapjes over gemaakt om het onderwerp wat luchtiger te maken, bv. zou het vandaag geel of paars zijn, of ruikt het naar bloemetjes vandaag? Het gaat nu alweer 2 weken prima. We moeten alleen het beloningssnoepje nog wegwerken, maar dat komt wel goed (want van een snoepje word je tenslotte niet sterk). Nogmaals veel dank voor de goede tips! [naam en adres bekend bij de redactie]