Home » Artikelen » Buikgriep op de crèche

Buikgriep op de crèche

Door:

Remko Enserink

Remko Enserink deed onderzoek naar gastro-enteritis (buikgriep) op kinderdagverblijven. Hieronder zijn bevindingen. Met duiding van de redactie.

1. Kinderen die een kinderdagverblijf bezoeken, zijn ongeveer twee keer zo vaak ziek als kinderen die daar niet naar toe gaan.
Dat geldt voor maagdarminfecties zoals gastro-enteritis, maar ook voor luchtweginfecties zoals een verkoudheid. Vooral kinderen onder de 2 jaar lopen risico. Ieder kind dat een kinderdagverblijf bezoekt, moet gemiddeld één maal per jaar thuis worden opgevangen vanwege gastro-enteritis. Daarmee is gastro-enteritis de meest voorkomende infectieziekte op het kinderdagverblijf.

2. De medische en economische gevolgen van deze infectieziekten zijn aanzienlijk.
Kinderdagverblijf-kinderen bezoeken hun huisarts tweemaal zo vaak als kinderen die daar niet naartoe gaan, en worden tweemaal zo vaak in het ziekenhuis opgenomen voor complicaties van gastro-enteritis. Elk jaar besteedt onze samenleving minimaal 100 miljoen euro aan zorg en behandeling van gastro-enteritis en luchtweginfecties gerelateerd aan kinderdagopvang.

3. Kinderen die een kinderdagverblijf bezoeken, ontwikkelen op de lange termijn geen betere weerstand tegen gastro-enteritis dan kinderen die thuis worden opgevangen.
We zien dat kinderen ná hun eerste levensjaar minder risico lopen om opgenomen te worden in het ziekenhuis vanwege complicaties, als zij vóór het eerste levensjaar starten met kinderopvang. Starten ze ná hun eerste levensjaar, dan zien we dat lagere risico niet. Dit effect is al eerder aangetoond voor luchtweg- en oorinfecties, maar nog nooit voor gastro-enteritis. Overigens is dit ‘beschermende’ effect beperkt tot de kinderopvangjaren; kinderen hebben bijvoorbeeld als ze naar de basisschool gaan, geen betere weerstand tegen gastro-enteritis dan kinderen die thuis worden opgevangen.

4. Factoren die de kans op gastro-enteritis vergroten

  • grote kinderdagverblijven (met veel kinderen);
  • de aanwezigheid van dieren;
  • de aanwezigheid van zandbakken;
  • het gebruik van zwembadjes;
  • centrale verschoonruimten;
  • als medewerkers gedurende een dag van de ene groep naar de andere gaan;
  • als beddengoed en speelgoed niet dagelijks worden schoongemaakt;
  • als oppervlakten niet met chloor worden gedesinfecteerd;
  • als braaksel wordt opgeruimd met katoenen doekjes zonder allesreiniger.

5. Factoren die de kans op gastro-enteritis verkleinen

  • als tijdens een uitbraak zieke kinderen gescheiden worden opgevangen, en worden geweerd van het kinderdagverblijf;
  • als tijdens een uitbraak de medewerkers zo veel mogelijk op hun eigen groep blijven, en zieke kinderen en zieke collega’s thuisblijven.

Remko Enserink

is epidemioloog. Op woensdag 10 december 2014 promoveerde hij op 'An epidemiological perspective on gastroenteritis in child day care centers: assessment of impact and risk'.

Naschrift: 

Dat kinderen die naar de crèche gaan vaker ziek zijn, is geen schokkend nieuws natuurlijk. Ouders van crèche-kinderen weten het al lang. Alleen is het nu officieel bewezen (en in een getal uitgedrukt. Namelijk twee keer zo veel).

Wél interessant is de constatering dat er geen versterking van het immuun-systeem optreedt. Maar let op: dit is alleen aangetoond voor gastro-enteritis. Dus niet voor de eeuwige snotneuzen en verkoudheden die crèche-kinderen zo vaak teisteren. Misschien versterken die wél het immuun-systeem. Daarover zegt het onderzoek dus niets.

De economische schade die berekend is (100 miljoen per jaar) vonden we opmerkelijk. Niet het bedrag (of dat hoog of laag is kunnen we niet beoordelen) maar dát er zo'n berekening is gemaakt. Wat heb je aan die informatie? Wie het weet mag het zeggen.

De risico-factoren vonden we ook vreemd. Een beetje wereld-vreemd om precies te zijn. Moeten kinderdagverblijven bijvoorbeeld de zandbakken en de zwembadjes afschaffen? En dat goede hygiëne de kans op buikgriep vermindert, tja... dat spreekt natuurlijk volkomen vanzelf. De vraag is vooral hoe ver je daarin moet gaan. Van het kinderdagverblijf een soort ziekenhuis maken, waarbij alles voortdurend met chloor gedesinfecteerd wordt, lijkt ons niet zo gezellig.

Tot slot nog even een puntje praktisch: wat moet je nou eigenlijk doen als een een kind een buikgriep heeft opgelopen? Vooral zorgen dat het niet uitdroogt. Zie verder: Wat kan ik doen bij gastro-enteritis?

Redactie Ouders Online

Meer over

Reacties

En is bij die economische

En is bij die economische schade ook mee gerekend wat het economisch voordeel is dat beide ouders werken ipv van 1?

Waarschijnlijk is daarom de

Waarschijnlijk is daarom de economische schade ook hoger, omdat er dan steeds een ouder thuis moet blijven omdat het kind ziek is. Heb je een oppas aan huis of werkt een van beide niet, dan is de economische schade van een ziek kind een stuk minder.

Overigens zijn er vrij simpele regels die ook al niet nageleefd worden, nl. dat als de leidsters vaker hun handen wassen er veel minder verkoudheid voorkomt.
Voor verzorgings- en ziekenhuizen geldt dat als het personeel allemaal een griepprik krijgt, ze veel minder patienten aansteken met griep en er dus veel minder complicaties komen.

Maar ja, zoals in de tijd van Semmelweiss geen arts wilde geloven dat ze zelf de oorzaak van de vele infecties waren (hoe kan dat nou, een arts is heilig) willen kinderleidsters en verzorgenden daar natuurlijk ook niet aan. Dus geven we geld uit aan MRI scanners maar nemen niet de tijd om wat vaker de handen te wassen en de deurkrukken te reinigen.

Grappig om te lezen dat oudersonline factoren "wereldvreemd" noemt omdat ze niet aansluiten bij het gedachtengoed van de redactie. Cognitieve dissonantie reductie, heet dat met een mooie term.

Lees verder