Meld je hier aan voor de gratis webinars tijdens De Week van de Opvoeding

18 november 2013

Onderwijs-site slorpt geld op

'Scholen op de kaart' is bedoeld om ouders te helpen bij het kiezen van een school. Wegen de kosten op tegen de baten?

Let op: het onderstaande artikel gaat alleen over het kiezen van een basisschool, maar 'Scholen op de kaart' bevat tegenwoordig ook alle middelbare scholen.

Vorige week werd de overheids-website Scholen op de kaart gelanceerd, een onderdeel van het project Vensters PO, bedoeld om informatie over basisscholen transparanter te maken, en om ouders te helpen bij het kiezen van een school. Hoe bruikbaar en zinvol is die informatie? Wat hebben ouders eraan? En wegen de kosten op tegen de baten?

'Scholen op de kaart' toont voor elke basisschool:

  • het aantal leerlingen
  • de gemiddelde score van de Cito-eindtoets
  • het laatste inspectierapport
  • het 'voedingsgebied' (herkomst van de leerlingen)
  • de personeelskenmerken (leeftijden, man/vrouw, etc.)
  • de adviezen voor vervolgonderwijs (vmbo, havo, vwo)

Kortom: de feiten en cijfers die de overheid ter beschikking heeft. Best nuttig, maar niet helemaal de gegevens die ouders gebruiken om een school te kiezen. Ouders baseren zich ook (volgens sommigen: vooral) op de oordelen van andere ouders, en die vind je niet op de scholenkaart van de overheid.

Open data

Jeroen Schutz, van het particuliere initiatief Scholenkeuze.nl, werd boos over die overheidssite. Vooral vanwege de enorme bedragen die ermee gemoeid zijn. Schutz: "7 miljoen euro voor een site waar per school maar een handjevol gegevens en foto’s op te vinden zijn, is dat niet een beetje erg veel? En dat terwijl het gewoon een kopie is van Vensters VO, voor het voortgezet onderwijs. Die site kostte óók 7 miljoen. Bij elkaar dus al 14 miljoen. And still counting, want het is allemaal nog lang niet klaar. Onze site kostte een fractie daarvan."

Aan het verzamelen van de gegevens kan het volgens Schutz niet liggen, dat die Venster-sites zo duur zijn geworden. De gegevens zijn namelijk in het bezit van de PO Raad. Die levert sinds kort die gegevens door aan de Open State Foundation. Schutz maakt gebruik van die data van de Foundation voor zijn eigen site, die wél de oordelen van ouders bevat: "Wij zijn een soort IENS, of Zoover, maar dan over scholen."

Nog meer kritiek

Ook vanuit het onderwijs zelf is er kritiek, met name op het openbaar maken van de Cito-scores. Dat probleem speelde al eerder, in september van dit jaar, toen RTL Nieuws naar de rechter stapte om toestemming voor publicatie te krijgen.

Scholen vinden openbare Cito-scores misleidend voor ouders, en zijn bang dat ze als school 'afgerekend' zullen worden (door de inspectie) op hun Cito-score. Terwijl er nog veel meer dingen belangrijk zijn dan taal en rekenen, die niet door het Cito worden getoetst, zoals creativiteit, kritisch denken, inlevingsvermogen en zelfstandigheid.

De weerstand tegen het publiceren van Cito-scores is nog veel breder. Onderwijskundigen wijzen bijvoorbeeld op het gevaar van 'teaching for the test', oftewel: dat scholen hun leerlingen trucjes gaan aanleren om de Cito-toets goed te maken, in plaats van echt onderwijs te geven.

Conclusie

14 miljoen euro is een hoop geld, voor informatie die al gratis beschikbaar is. Wat kun je allemaal doen voor dat geld? Het is bijvoorbeeld het bedrag dat met de langstudeerboete zou worden opgehaald. Om nog maar te zwijgen van het geld dat scholen moeten betalen om hun gegevens te laten bijhouden. (Voor de Vensters VO: waarschijnlijk 1 euro per leerling per jaar, in totaal zo'n 1,7 miljoen euro per jaar). En wat te denken van de oneerlijke concurrentie die de overheid hiermee creëert voor private partijen?

Welke politici gaan hier Kamervragen over stellen?