Meld je hier aan voor de gratis webinars tijdens De Week van de Opvoeding

10 maart 2006 door Nanny Gortzak

Relactatie - hoe kun je de borstvoeding weer op gang brengen?

Ik ben al ruim 2½ maand bezig met relactatie [= het opnieuw op gang brengen van de borstvoeding - red.]. Van alles heb ik al geprobeerd, maar het wil nog niet echt lukken. Ik gebruik nu 3 maal per dag Domperidon (2 tabletten van 10 mg) om de productie te verhogen, maar ik heb nog steeds niet genoeg melk om mijn dochter volledige borstvoeding te geven.

Ik gebruik dit medicijn nu al bijna 3 weken en ik leg mijn dochter om de 2 uur aan. Tijdens het voeden pas ik ook borstcompressie toe, maar het lukt nog steeds niet.

Kom ik nu niet meer van de bijvoeding af (200 ml), of moet ik nog even doorzetten?

Antwoord

Lactatiekundigen hanteren een stappenplan voor relactatie, dat toegepast kan worden als de moeder en de baby allebei gezond zijn. Hieronder zal ik laten zien hoe dat stappenplan eruit ziet. Daarna volgen nog een paar belangrijke aandachtspunten.

1. Allereerst moet de baby goed aan de borst liggen. Hoe beter het aanleggen gaat, hoe beter de baby zelf de melkproductie stimuleert.

2. De moeder legt de baby regelmatig aan, minimaal elke twee uur. De moeder geeft ook nachtvoedingen (in dat geval mag er meer tijd tussen de voedingen zitten).

3. Om de melk-inname aan de borst te vergroten, kan een moeder borstcompressie toepassen bij elke voeding.

4. Als de moeder wil, dan kan zij na een voeding nog extra kolven voor stimulering. Meestal is de opbrengst daarvan niet groot. Als na enige tijd blijkt dat de melkproductie hier toch niet door verhoogd wordt, dan kan de moeder overwegen het kolven geheel of gedeeltelijk achterwege te laten, maar eventueel weer op te pakken als zij merkt dat de productie achteruit gaat.

5. Als er bijvoeding nodig is, dan kan gekozen worden voor bijvoeden aan de borst, wat op zich weer extra stimulatie is. De bijvoeding aan de borst geschiedt na het borstvoeden met borstcompressie.

6. Wanneer de melkproductie niet op deze manier voldoende verhoogd wordt, dan zal een lactatiekundige vaak voorstellen dat de moeder haar bloed laat onderzoeken op afwijkende waarden (bijvoorbeeld schildklierhormoon).

7. In overleg met haar arts kan een moeder starten met het gebruik van Domperidon. Dat is een middel tegen misselijkheid, met als – gunstige – bijwerking dat het de productie van prolactine verhoogt. In de lactatiekundige literatuur wordt gesproken over 3 maal daags 3 tabletten van 10 mg, of 4 maal daags 2 tabletten van 10 mg. Deze hoeveelheid wordt dan minimaal twee weken geslikt, waarna gekeken wordt wat het resultaat is. Vervolgens kan beslist worden of de medicatie voortgezet moet worden, en zo ja met welke dosering.

Let op: hoewel Domperidon vrij verkrijgbaar is, dienen moeders die dit middel willen gebruiken, dit altijd in overleg met hun arts te doen. Domperidon is een medicijn dat bijwerkingen kan hebben en in bepaalde gevallen niet gebruikt mag worden.

Tot zover het stappenplan. Nu nog een paar belangrijke aandachtspunten.

Doorgaan of niet?

Wat veel moeders zich niet realiseren, is dat tijdens de behandeling en het opvoeren van de borstvoeding, de baby gewoon doorgaat met groeien. Dat betekent dat de baby ook steeds meer melk zal gaan drinken.

In de 2½ maand dat u al bezig bent met het ophogen van uw voeding (en het geven van bijvoeding), is er dus wel degelijk iets gebeurd met uw productie. Want als de hoeveelheid bijvoeding gelijk (of bijna gelijk) is gebleven, maar uw baby desondanks goed groeit, dan is uw eigen productie dus toch omhoog gegaan!

Ik meld dit nog even uitdrukkelijk, omdat dit bij uw beslissing om al dan niet door te gaan van doorslaggevend belang kan zijn. En: bedenk dat gedeeltelijke borstvoeding altijd beter is dan helemaal geen borstvoeding.

Een ander punt van overweging kan zijn dat alsmaar bezig zijn met het verhogen van de melkproductie zwaar en hard werk is, en erg demotiverend kan zijn. Daarom doet u er goed aan te bedenken in hoeverre u wilt doorgaan op de ingeslagen weg en hoeveel en hoe lang u Domperidon wilt blijven gebruiken (al dan niet in combinatie met het geven van bijvoeding).

Bijvoeding

Als uw baby oud genoeg is, kunt u de bijvoeding in de vorm van pap via een lepeltje geven. Door het gebruik van een lepeltje zorgt u ervoor dat de baby alleen zuigt aan de borst, en niet aan de eventuele papfles. Dat is natuurlijk gunstig.

Normaal wordt aangeraden om pas met 6 maanden met de bijvoeding te beginnen. Een baby die naast borstvoeding wat bijvoeding krijgt, kan echter goed geholpen zijn met een wat vroegere start van de bijvoeding. Zeker als er géén verhoogde kans is op allergie (dus geen allergie in de familie, etc.), dan behoort dit zeker tot de mogelijkheden om borstvoeding die niet helemaal toereikend is, aan te vullen op een voor de moeder aangename en acceptabele manier.

Ik wens u veel succes!