Home » Artikelen » Flexibele kinderopvang heeft een keerzijde

Flexibele kinderopvang heeft een keerzijde

Door:

Henk Boeke

Flexibele breng- en haaltijden, zelf je opvangdagen kiezen, en ruimere openingstijden zijn handig voor werkende ouders, maar niet goed voor het kind...

Alle lieve leidsters en pedagogische plannen ten spijt, kinderopvang is gewoon handel. Een zeer lucratieve handel zelfs, waar jaarlijks bijna 3,5 miljard euro in omgaat. Investeringsmaatschappijen likken hun vingers erbij af: vorig jaar [in 2010 - red.] werd de crèche-keten Catalpa voor bijna een half miljard verkocht aan Providence Equity Partners, een Amerikaans opkoopfonds. Zo'n bedrag tel je niet neer als er niets te verdienen valt.

Behalve 'handel' is kinderopvang ook een arbeidsmarktinstrument. Maar dan voor de overheid. Met als doelen: arbeidsparticipatie en vrouwenemancipatie. Zo veel mogelijk vrouwen aan het werk krijgen.

De belangen van de branche en van de overheid lopen gedeeltelijk parallel. Namelijk: zo veel mogelijk kinderen de opvang inloodsen. Dat verhoogt de omzet, en brengt meer moeders aan het werk.

Kinderdagverblijven doen dat door 't hun klanten, de ouders dus, zo veel mogelijk naar de zin maken, met name door zoveel mogelijk flexibiliteit te bieden. Opvang wanneer je maar wilt; voor de meeste ouders 2 à 3 dagen verspreid over de week.

Flexibiliteit kost energie

Voor de kinderen is die flexibiliteit minder gunstig, concludeert het Nederlands Jeugdinstituut (NJI) in een recente publicatie. Flexibele breng- en haaltijden, zelf je opvangdagen kiezen, ruimere openingstijden, etc. zijn handig voor werkende ouders, maar niet goed voor het kind.

Het gevolg is namelijk dat het kind steeds andere leidsters en steeds andere speelkameraadjes heeft. Voor kleine kinderen vergt dat enorm veel energie, omdat ze zich steeds moeten aanpassen aan andere omstandigheden. Energie die ze eigenlijk zouden moeten besteden aan intensief spelen, wat ontzettend belangrijk is voor hun ontwikkeling.

De pedagogen van het NJI voegen hieraan toe dat je vaak niet goed kunt zien aan kleine kinderen dat al dat aanpassen hen zoveel energie kost. Ze accepteren de wereld gewoon zoals die zich aan hen voordoet, en gaan er niet meteen van huilen, of agressief gedrag door vertonen. Leidsters zien het dus vaak niet, en zeggen dan ten onrechte dat het kind al die wisselingen van personeel en groepen best aankan.

Flexibiliteit ten koste van veiligheid

Een tweede bezwaar van het NJI, naast de energie die het de kinderen kost, is dat al die wisselingen van groepen en leidsters ten koste gaat van de veiligheid.

Citaat: "Als ouders en kinderen voortdurend andere medewerkers en andere kinderen zien, dan vallen afwijkende situaties [...] minder op. Terwijl deze een signaal kunnen zijn dat er iets niet goed gaat." (Jeugd & Samenleving, NJI 2011/9)

Oplossing: deeltijdgroepen

Het NJI geeft ook een oplossing, uitgaande van het idee dat kinderen zich het beste ontwikkelen in een stabiele omgeving met steeds dezelfde volwassenen en kinderen.

De oplossing is: 'deeltijdgroepen'. Een deeltijdgroep is een groep die enkele dagen per week open is, net als bij peuterspeelzalen. Een kinderdagverblijf kan zijn aanbod dan opdelen in een aantal deeltijdgroepen die ieder een beperkt aantal dagen per week functioneren. In plaats van drie fulltime-groepen kan een kinderdagverblijf bijvoorbeeld twee 2-dagengroepen, twee 3-dagengroepen en een 5-dagengroep aanbieden. Met een vaste leidster per groep en steeds dezelfde kinderen.

Het instellen van deeltijdgroepen betekent dat kinderopvangorganisaties grenzen moeten stellen aan de klantvriendelijkheid. Ouders kunnen dan niet meer helemaal zelf kiezen, maar moeten zich conformeren aan het dagenaanbod van de verschillende deeltijdgroepen. Ouders moeten volgens het NJI dus bereid zijn een stapje terug te doen in het belang van hun kinderen.

Henk Boeke

was redacteur van Ouders Online tot 1 september 2018.

Meer over

Leeftijden: 

Onderwerpen: 

Reacties

Wat dat betreft is

Wat dat betreft is gastouderopvang een goede keuze die te veel te weinig aandacht krijgt in de media. Veel onderling contact, een vaste leidster, kinderen gaan het ervaren als hun tweede huis en bij veel gastouders worden ook meerdere kinderen tegelijk opgevangen. De groepjes zijn lang niet zo wisselend van samenstelling als bij de reguliere kinderopvang.

met vriendelijke groet,
gastouder

Ik werk bij kinderopvang PIKO

Ik werk bij kinderopvang X te Y [gegevens verwijderd door de redactie] en wij zijn kleinschalig dus allemaal vaste leiding per vestiging. Dus alle leidsters en vaste inval zijn bekend bij ouders en kinderen. Wij hebben de ideale opvang omdat je behalve standaard en flexibel ook een urenbundel vanaf 15 uur per maand kan afnemen dus zelf per maand je uren inplannen voor een vaste prijs. Het loopt erg goed en wij zijn erg flexibel maar de ouders en kinderen hebben gewoon vastigheid en regelmaat.
Dus voor ons geld bovenstaande niet gelukkig!

Ook vaste groep kinderen

Ook vaste groep kinderen

@Miranda
Het gaat niet alleen om vaste pedagogisch medewerkers (heel belangrijk), maar ook om een vaste groep kinderen. Die is bij jullie wel flexibel en dus geldt het bovenstaande ook voor jullie.

Wij hebben een groep van 0-1

Wij hebben een groep van 0-1 een groep van 1-2 een groep van 2-3 en een groep van 3-4 en de bso.
Alleen op rustige dagen word soms bijvoorbeeld de groep 0-1 en 1-2 samen gevoegd. Maar dan zitten ze in een bekende groep gewoon de deur ernaast.
Maar dat is op elk kdv waar ik gewerkt heb altijd al zo geweest dus geen verandering omdat we flexibel zijn.
Dus veel rust regelmaat en geen veranderingen voor kinderen en ouders.

In Nederland gaan veel

In Nederland gaan veel kinderen parttime naar de kinderopvang. Hierdoor bestaat elke vaste groep elke dag uit andere kinderen (de maandag zijn Pietje en Annabel er, op dinsdag alleen Annebel en op woensdag zijn ze allebei niet). Op school is dit niet het geval. De kinderen komen vijf dagen en dus zie je elke dag dezelfde kinderen in dezelfde klas.
Er zijn maar weinig kinderdagverblijven in Nederland die met vaste dagengroepen werken. Hier is voor ouders dan alleen mogelijk om voor dagen combinaties te kiezen (bijvoorbeeld ma wo vr of di do), zodat de kinderen niet alleen vaste leidsters hebben en een 'vaste groep', maar deze groep ook altijd (lees op alle dagen) uit dezelfde kinderen bestaat. Meer hierover is te lezen in het boekje 'Fijn je weer te zien. Stabiele groepen in de kinderdagverblijven' door S. Kwok en L. Schreuder (hier wordt in bovenstaande artikel naar verwezen).

Dat snap ik maar dat is

Dat snap ik maar dat is altijd al zo geweest dat het ene kind 2 dagen komt en de ander 5 dagen. Maar we hebben inderdaad ook wel eens een kind die eens in de twee weken komt. Dat kan lastig zijn maar bij ons kan je zelf je tijden bepalen dus niet verplicht van half 8 tot half 7. En wij weten door het inplannen precies hoelaat de kinderen gebracht en gehaald worden en spelen daar goed op in.
Maar ik snap wel dat kinderopvang voor sommige kinderen niet geschikt is of dat ze erg moeten wennen. Maar wij waken ervoor dat de kinderen zich op alle manieren veilig voelen en communiceren open en eerlijk met de ouders.
Vaak moeten toch beide ouders werken en om je kindje dan verplicht 5 dagen te brengen is erg duur en je wil toch zelf tot ze verplicht 5 dagen naar school zoveel mogelijk van je kleintje (s) genieten. Dan is flexibel ideaal. Alles heeft zijn voor en nadelen. Maar als kinderdagverblijf werk.je daar natuurlijk aan om te blijven verbeteren!

Lees verder