Update kleuterverlenging vanwege sociaal emotionele redenen
Lieve mensen, enkele maanden geleden heb ik op dit forum gepost over de mogelijke kleuterverlenging van mijn herfstkleuter. Ik heb toen veel lieve reacties van jullie gehad. Vandaag is de beslissing door de school genomen en hij moet inderdaad nog een keer groep 2 doen. Ik merk toch dat ik het even van me af moet schrijven.
In maart speelde zijn koppige gedrag. Daar heeft hij nu een goede sprong in gemaakt volgens de juf. Alleen is zijn concentratie nog steeds niet leeftijdsadequaat, net zoals het kritische luisteren. Het gesprek met de juf, IB'er en de adviseur passend onderwijs was goed en ik begrijp hun afwegingen. Voorbereidend rekenen is volgens hen goed genoeg. Alleen laat hij thuis veel meer zien, dan op school (maar dat terzijde). Hakken en plakken en rijmen, gaat nu wel. Maar begin en eindklank benoemen, daar heeft hij nog moeite mee. Groep 3 draait voornamelijk om leren lezen. Dus als je dan en moeite hebt om je gedachtes bij de les te houden, plus je aandacht bij een werkje te houden en ook nog niet alle voorwaardes beheerst voor het leren lezen gaat het zwaar worden. Maar goed, onze dochter (die wel haar kleuterjaren tijdens de coronajaren deed), kon ook helemaal niks met begin en eindklank benoemen begin eind groep 2 en las eind groep 3 op E5. Maar haar concentratie en kritisch luisteren waren volgens de juf wel goed genoeg. En haar fijne motoriek was veel beter.
Waar ik toch zelf gevoelsmatig een beetje moeite mee hebt, is dat mijn zoon zo vaak door mensen met kennis omschreven is als " heel slim" (juffen van de creche, bevriende kinderpsychologen). Maar goed het enige wapenfeit dat ik echt daarvoor kan aandragen is dat hij zichzelf Engels heeft leren praten. Hij kan hele gesprekken voeren in het Engels en het ook in het Nederlands kan vertalen (het is niet napraten). Het voelt nu net alsof ik een ruwe diamant had als moeder, die ik niet kon slijpen. En natuurlijk ken ik ook de feiten. Goede executieve functies zijn een betere voorspeller van goede schoolpresentaties dan pure intelligentie. Maar het blijft toch raar voelen. Omdat je dan ziet hoeveel hij kan in een rustige thuisomgeving.
Ik snap dat je even van je af wil schrijven - en leuk dat je nog even terugkomt en ons update. 
Het advies van de school betekent niet dat ze zijn intelligentie niet zien, of hem dom vinden. Kleuters ontwikkelen ze zich met sprongen, en soms maken ze net een ander sprongetje dan het sprongetje dat ze nodig hebben om succesvol te zijn in groep 3. Jullie gunnen hem een stevige basis door hem een extra jaar te laten rijpen. Een extra kleuterjaar is geen falen, niet van jou en niet van hem, maar een cadeau, echt waar. Het is niet per se leuk om de jongste van de klas te zijn, zeker als je een jongen bent. Sterker nog: statistisch grotere kans op problemen, depressies, ADHD diagnose, te laag schooladvies etc. Grote kans dat je slimme kind een goede leerling wordt, die sterk in zijn schoenen staat omdat hij niet op zijn tenen hoeft te lopen.
Probeer jezelf in ieder geval niets te verwijten, want kleuters leren op hun eigen manier, in hun eigen tempo, en volgens hun eigen interesse, heel erg van binnenuit. Daar komt weinig slijpen van ons aan te pas.
Ieder kind is anders dus kan alleen maar mijn eigen ervaringen vertellen. Kind werd door iedereen slim genoemd. Haar Engels is net zo goed als haar Nederlands. Maar ze viel volledig uit in groep 3. Diverse labels later (tos, dyslexie, adhd, vermoeden dyscalculie) altijd moeite blijven houden met school. Bepaalde vakken althans. Geef haar een willekeurig toets aardrijkskunde, geschiedenis en ze haalt blinkende cijfers. Wat er 7 jaar geleden is gebeurd kan ze voor je op detail uitteken. Haar Engels nog steeds uitmuntend. Vreemde is dat ze dat dus wel prima kan lezen ondanks nooit les en dyslexie. Maar ja, dat lezen en rekenen blijft een ding op school. En dat telt het zwaarst.
Ze gaat volgend jaar naar groep 8. En zelf heb ik het ervaren als een acceptatie proces. Je ziet dat er veel meer in zit. Alleen komt het er op bepaalde vlakken niet uit. De frustratie bij je kind is daarbij nog het ergst. Maar ook als ouder heb ik het vaak als frustreren ervaren, omdat je ziet wat ze daadwerkelijk in hun mars hebben. Maar het is wat het is. Uiteindelijk gaat je kind zijn plekje wel vinden. De weg is alleen wat hobbelig soms.
Ik kan je aanraden om eens op de website van Kim Hovestad te kijken.
Zij schrijft over hoogbegaafdheid. Ik zeg niet dat daar sprake van is maar wij hebben onze oudste laten onderzoeken ivm vermoedens van adhd en daaruit kwam juist een hoge intelligentie (125+). De onrust en korte concentratie van onze zoon komt juist uit onderprikekling en verveling.
Onze jongste heeft een soortgelijke lijn. Daarover zijn we nu bezig mbt onderzoeken maar die loopt nu na groep 3 op alles minimaal 1 jaar voor.
Een vreemden die mijn jongens een korte tijd observeert zou ze waarschijnlijk ook omschrijven als snel afgeleid en niet geconcentreerd. Maar ondanks dat ze overal mee bezig zijn, horen ze precies wat de juf zegt ook als ze niet geconcentreerd lijken.
Wat heb ik dat vaak gelezen of gehoord van kleuterleerkrachten: "Hij/zij is heel slim." Wat bedoel je daarmee? Heb je een iqtest afgenomen en heeft hij een hoog leervermogen? Of heeft hij een grote woordenschat? Is hij verbaal sterk? Weet hij veel te vertellen van de wereld om hem heen? Pakt hij de rekenvaardigheden goed op en past hij ze toe? Etc.
Iemand slim noemen zonder verdere uitleg is loze informatie, subjectief en schept onduidelijke ( verkeerde?) verwachtingen.
On topic: Het valt me op dat er iemand van Passend Onderwijs bij het gesprek zat. Dan is er toch wel meer aan de hand dan moeite met concentreren?
Maheiden schreef op 25-06-2026 om 21:27:
Wat heb ik dat vaak gelezen of gehoord van kleuterleerkrachten: "Hij/zij is heel slim." Wat bedoel je daarmee? Heb je een iqtest afgenomen en heeft hij een hoog leervermogen? Of heeft hij een grote woordenschat? Is hij verbaal sterk? Weet hij veel te vertellen van de wereld om hem heen? Pakt hij de rekenvaardigheden goed op en past hij ze toe? Etc.
Iemand slim noemen zonder verdere uitleg is loze informatie, subjectief en schept onduidelijke ( verkeerde?) verwachtingen.
On topic: Het valt me op dat er iemand van Passend Onderwijs bij het gesprek zat. Dan is er toch wel meer aan de hand dan moeite met concentreren?
Oh nee, de adviseur passend onderwijs zat erbij omdat diegene volgens de schoolregels boven de juf staat om te beoordelen of je kind wel of niet moet verlengen. Zij heeft in een eerder stadium, op ons verzoek, geobserveerd. En wat tips voor de juf in het kader van passend onderwijs gegeven (als frisse blik), om zijn concentratie te vergroten. Dit wilden wij ook meenemen in de evaluatie.
Er zijn geen IQ testen bij hem afgenomen. Maar een bevriende kinderpsycholoog die heel veel IQ testen heeft afgenomen bij kinderen, vindt het dan leuk om spelletjes met hem te doen. En zij geeft aan dat hij dingen snel doorheeft, snel verbanden ziet. Ik zie dit soms wel en soms niet.
Due-scimmie schreef op 25-06-2026 om 21:25:
Ik kan je aanraden om eens op de website van Kim Hovestad te kijken.
Zij schrijft over hoogbegaafdheid. Ik zeg niet dat daar sprake van is maar wij hebben onze oudste laten onderzoeken ivm vermoedens van adhd en daaruit kwam juist een hoge intelligentie (125+). De onrust en korte concentratie van onze zoon komt juist uit onderprikekling en verveling.
Onze jongste heeft een soortgelijke lijn. Daarover zijn we nu bezig mbt onderzoeken maar die loopt nu na groep 3 op alles minimaal 1 jaar voor.
Een vreemden die mijn jongens een korte tijd observeert zou ze waarschijnlijk ook omschrijven als snel afgeleid en niet geconcentreerd. Maar ondanks dat ze overal mee bezig zijn, horen ze precies wat de juf zegt ook als ze niet geconcentreerd lijken.
Ik vind zelf mijn kind niet hoogbegaafd. Het komt wel opvallend veel voor in de directe familie (van zijn directe grootouders is alleen mijn moeder niet H
. Ik bedoel met " heel slim", gewoon slim. We hebben natuurlijk een ouder kind en je ziet dan in de pre basisschool periode wat zij kon en hij, en hoe makkelijk hij nieuwe zaken oppikte en dan zie je een verschil. Het schept dan verwachtingen hoe een kind het gaat doen in de kleuterjaren. En die verwachtingen bleken ongegrond.
Ber7808 schreef op 25-06-2026 om 21:41:
[..]
Oh nee, de adviseur passend onderwijs zat erbij omdat diegene volgens de schoolregels boven de juf staat om te beoordelen of je kind wel of niet moet verlengen.
Huh? Hier heb ik werkelijk nog nooit van gehoord. Is dit in Nederland?
Onze zoon is ook hartstikke slim, met twee jaar legde hij puzzels van 50 stukjes in zijn eentje, maakt de ingewikkeldste bouwsels en hij heeft echt een olifantengeheugen. Hij kan ook goed zijn gevoelens uitspreken, beter dan menig volwassene ("Ik doe zo stom omdat ik bang ben. Ik wil meespelen maar ik weet niet hoe dat moet.")
Het is nu eind groep 1 en hij heeft grote moeite met gewoon de taakjes uitvoeren die de juf hem opdraagt. Termen als mogelijk adhd of hoogbegaafd zijn gevallen. De kans is reëel dat hij drie jaar gaat kleuteren tenzij hij opeens een inhaalslag maakt. Want hij kan nog zo geniaal zijn, als hij gewoon vertikt iets met de letters te gaan doen vrezen ze dat hij straks niet gaat leren lezen. Na de zomer komt er wel een multi-disciplinair overleg en gaat hij worden geobserveerd om uit te vinden wat hij nodig heeft om zijn potentie op school eruit te krijgen. Als hij uiteindelijk toch blijft zitten in groep 2, zou me dat echt niets uitmaken. Ik zie dat hij heel goed kan opschieten met de groep nullies die dit jaar zijn ingestroomd dus dat zou dan zijn groep worden. Zijn vader is overigens ook in groep 2 blijven zitten en daar is het helemaal goed mee gekomen 
Renmuis schreef op 25-06-2026 om 20:58:
Ik snap dat je even van je af wil schrijven - en leuk dat je nog even terugkomt en ons update.
Het advies van de school betekent niet dat ze zijn intelligentie niet zien, of hem dom vinden. Kleuters ontwikkelen ze zich met sprongen, en soms maken ze net een ander sprongetje dan het sprongetje dat ze nodig hebben om succesvol te zijn in groep 3. Jullie gunnen hem een stevige basis door hem een extra jaar te laten rijpen. Een extra kleuterjaar is geen falen, niet van jou en niet van hem, maar een cadeau, echt waar. Het is niet per se leuk om de jongste van de klas te zijn, zeker als je een jongen bent. Sterker nog: statistisch grotere kans op problemen, depressies, ADHD diagnose, te laag schooladvies etc. Grote kans dat je slimme kind een goede leerling wordt, die sterk in zijn schoenen staat omdat hij niet op zijn tenen hoeft te lopen.
Probeer jezelf in ieder geval niets te verwijten, want kleuters leren op hun eigen manier, in hun eigen tempo, en volgens hun eigen interesse, heel erg van binnenuit. Daar komt weinig slijpen van ons aan te pas.
Dank je voor je lieve reactie. Ik was zelf de jongste (en kleinste) van de klas en heb dat nooit als vervelend ervaren. Mijn kleuterjuf had weinig vertrouwen erin dat ik het goed zou doen in groep 3 (die toen nog klas 1 heette). Ik was nog heel dromerig. Vaak als een van de laatsten klaar met mijn werkjes. Maar ik ging gewoon door, want ik ben nog van de oude regeling en jarig voor 1 oktober. In de eerste klas bleek ik ineens tot de besten van de klas te horen. Misschien heb ik daarom ook lang gedacht: laat hem gewoon doorgaan, het komt wel goed.
Maar goed, ik ken ook de verhalen over ADHD diagnoses en te laag schooladvies. Dus het is goed zo.
Maheiden schreef op 25-06-2026 om 21:55:
[..]
Huh? Hier heb ik werkelijk nog nooit van gehoord. Is dit in Nederland?
Ja, nou ja diegene moet het er ook mee eens zijn. En daarboven nog de directeur. Het is in Nederland. Maar in de praktijk is het gewoon een gezamenlijke beslissing.
Aviendha schreef op 25-06-2026 om 21:56:
Onze zoon is ook hartstikke slim, met twee jaar legde hij puzzels van 50 stukjes in zijn eentje, maakt de ingewikkeldste bouwsels en hij heeft echt een olifantengeheugen. Hij kan ook goed zijn gevoelens uitspreken, beter dan menig volwassene ("Ik doe zo stom omdat ik bang ben. Ik wil meespelen maar ik weet niet hoe dat moet.")
Het is nu eind groep 1 en hij heeft grote moeite met gewoon de taakjes uitvoeren die de juf hem opdraagt. Termen als mogelijk adhd of hoogbegaafd zijn gevallen. De kans is reëel dat hij drie jaar gaat kleuteren tenzij hij opeens een inhaalslag maakt. Want hij kan nog zo geniaal zijn, als hij gewoon vertikt iets met de letters te gaan doen vrezen ze dat hij straks niet gaat leren lezen. Na de zomer komt er wel een multi-disciplinair overleg en gaat hij worden geobserveerd om uit te vinden wat hij nodig heeft om zijn potentie op school eruit te krijgen. Als hij uiteindelijk toch blijft zitten in groep 2, zou me dat echt niets uitmaken. Ik zie dat hij heel goed kan opschieten met de groep nullies die dit jaar zijn ingestroomd dus dat zou dan zijn groep worden. Zijn vader is overigens ook in groep 2 blijven zitten en daar is het helemaal goed mee gekomen
Ik heb al spijt van "heel slim" zeggen, want dat kon mijn zoon niet met 2 hoor. Akoestisch tot 10 tellen, en synchroon tot 3. En het alfabet als liedje. Op de creche vonden ze hem slim, omdat hij elk liedje dat hij leerde gelijk van a tot z uit zijn hoofd kende. Maar eind groep 1, was dezelfde constatering van de juf als bij jouw zoon. Hij had moeite met taakjes uitvoeren. Term ADHD is toen ook gevallen. Maar ook wel met de kanttekening dat herfstleerlingen waarbij de concentratie nou ook niet top is en die te vroeg naar groep 3 gaan vaker dan gemiddeld met ADHD worden gediagnosticeerd. Afgelopen half jaar heeft hij echt stappen gezet in zijn concentratie, taakinitiatie, volgehouden aandacht. Dus ik snap ook echt dat de juf denkt: laat hem nog even uitrijpen. Het komt er aan, maar nu groep 3 is nog te vroeg.
RaSa schreef op 25-06-2026 om 21:08:
Ieder kind is anders dus kan alleen maar mijn eigen ervaringen vertellen. Kind werd door iedereen slim genoemd. Haar Engels is net zo goed als haar Nederlands. Maar ze viel volledig uit in groep 3. Diverse labels later (tos, dyslexie, adhd, vermoeden dyscalculie) altijd moeite blijven houden met school. Bepaalde vakken althans. Geef haar een willekeurig toets aardrijkskunde, geschiedenis en ze haalt blinkende cijfers. Wat er 7 jaar geleden is gebeurd kan ze voor je op detail uitteken. Haar Engels nog steeds uitmuntend. Vreemde is dat ze dat dus wel prima kan lezen ondanks nooit les en dyslexie. Maar ja, dat lezen en rekenen blijft een ding op school. En dat telt het zwaarst.
Ze gaat volgend jaar naar groep 8. En zelf heb ik het ervaren als een acceptatie proces. Je ziet dat er veel meer in zit. Alleen komt het er op bepaalde vlakken niet uit. De frustratie bij je kind is daarbij nog het ergst. Maar ook als ouder heb ik het vaak als frustreren ervaren, omdat je ziet wat ze daadwerkelijk in hun mars hebben. Maar het is wat het is. Uiteindelijk gaat je kind zijn plekje wel vinden. De weg is alleen wat hobbelig soms.
Wat mooi gezegd van je! Ik herken dat frustratie gevoel wel. En inderdaad: uiteindelijk gaat je kind zijn plekje wel vinden. Ik pas zelf heel goed in het schoolsysteem en mijn weg is heel glad geweest. Maar ook later mensen ontmoet waarbij het pad veel hobbeliger is geweest dan het mijne, en die geweldig terecht zijn gekomen.
Ber7808 schreef op 25-06-2026 om 22:27:
[..]
Ik heb al spijt van "heel slim" zeggen, want dat kon mijn zoon niet met 2 hoor. Akoestisch tot 10 tellen, en synchroon tot 3. En het alfabet als liedje. Op de creche vonden ze hem slim, omdat hij elk liedje dat hij leerde gelijk van a tot z uit zijn hoofd kende. Maar eind groep 1, was dezelfde constatering van de juf als bij jouw zoon. Hij had moeite met taakjes uitvoeren. Term ADHD is toen ook gevallen. Maar ook wel met de kanttekening dat herfstleerlingen waarbij de concentratie nou ook niet top is en die te vroeg naar groep 3 gaan vaker dan gemiddeld met ADHD worden gediagnosticeerd. Afgelopen half jaar heeft hij echt stappen gezet in zijn concentratie, taakinitiatie, volgehouden aandacht. Dus ik snap ook echt dat de juf denkt: laat hem nog even uitrijpen. Het komt er aan, maar nu groep 3 is nog te vroeg.
Dat uitgerijpen kan vanzelf gaan, en dan was het in groep drie misschien toch ook wel gelukt. Maar stel nu dat het niet uitrijpt? Stel dat je volgens jaar om deze tijd nog steeds op dit niveau zit met dit kind. Dan moet kind alsnog naar groep drie.
Ik ken er één ooit in groep vijf, die nog steeds de aandachtsspanne van een kleuter had. Dat extra jaar kleuteren heeft niet voorkomen dat er ooit een ADHD-diagnose gaat komen. Ouders lieten het toen niet onderzoeken.
Ber7808 schreef op 25-06-2026 om 22:27:
[..]
Ik heb al spijt van "heel slim" zeggen, want dat kon mijn zoon niet met 2 hoor. Akoestisch tot 10 tellen, en synchroon tot 3. En het alfabet als liedje. Op de creche vonden ze hem slim, omdat hij elk liedje dat hij leerde gelijk van a tot z uit zijn hoofd kende. Maar eind groep 1, was dezelfde constatering van de juf als bij jouw zoon. Hij had moeite met taakjes uitvoeren. Term ADHD is toen ook gevallen. Maar ook wel met de kanttekening dat herfstleerlingen waarbij de concentratie nou ook niet top is en die te vroeg naar groep 3 gaan vaker dan gemiddeld met ADHD worden gediagnosticeerd. Afgelopen half jaar heeft hij echt stappen gezet in zijn concentratie, taakinitiatie, volgehouden aandacht. Dus ik snap ook echt dat de juf denkt: laat hem nog even uitrijpen. Het komt er aan, maar nu groep 3 is nog te vroeg.
Onze zoon is in de zomer 4 geworden en de juf wil hem als herfstleerling gaan behandelen, want het eerste half jaar was hij echt alleen maar fysiek aanwezig😂 dus we zien t allemaal wel volgend jaar. Over "heel slim": mijn zoon zingt geen alfabet hij leert alleen wat hij zelf boeiend vindt. Ik gaf de voorbeelden alleen maar om te illustreren dat dat geen directe indicatie is voor succes op school op kleuterleeftijd. Voor de rest van de schooltijd/uiteindelijk niveau zal het vast wel een beetje een indicatie zijn.
Het klinkt alsof de juf een goede beslissing heeft gemaakt en het helemaal goed gaat komen met jouw zoon♥️
Rekenenisleuktaalook schreef op 25-06-2026 om 22:41:
[..]
Dat uitgerijpen kan vanzelf gaan, en dan was het in groep drie misschien toch ook wel gelukt. Maar stel nu dat het niet uitrijpt? Stel dat je volgens jaar om deze tijd nog steeds op dit niveau zit met dit kind. Dan moet kind alsnog naar groep drie.
Ik ken er één ooit in groep vijf, die nog steeds de aandachtsspanne van een kleuter had. Dat extra jaar kleuteren heeft niet voorkomen dat er ooit een ADHD-diagnose gaat komen. Ouders lieten het toen niet onderzoeken.
Wat zielig voor dat kind dat zijn ouders het niet wilden laten onderzoeken. Zo slecht voor een kinds zelfbeeld om alleen maar te horen dat je gewoon wat beter je best moet doen (aanname dat dat de gedachte van die ouders was)
