Tiener op z’n kamer

Lizzyliz schreef op 06-09-2026 om 16:32:

Maar hier is toch helemaal geen sprake van goed of slecht omgaan met de situatie. Dit is zo heftig dat iedereen zo zou reageren zoals zij deed. Haar gedrag is juist heel logisch. Begrijpt ze dat wel? Zo naar dat ze zichzelf pijn wil doen.
En ik snap ook de paniek en het verdriet bij het ontwaken, als ze alleen is. Ze heeft jullie keihard nodig om samen met haar dit allemaal aan te kunnen. Jullie zijn een team. Ze hoeft het niet alleen te doen. Wat goed dat ze bij jullie mocht slapen. Blijf bij haar, stel haar gerust, zeg dat jullie haar altijd helpen en laat haar weten dat jullie haar heel moedig vinden. Geef vertrouwen en zorg goed voor haar, want ze is nog zo jong. Ik vind het zo zielig voor haar.

Klopt. Dat is haar eigen oordeel over zichzelf. Dat is heel hard en ze blijkt er moeilijk leerbaar op om liever voor haarzelf te worden.

Ze had al een paar nachten belabberd geslapen. Ze kan dan zomaar een keer een hele lange nacht maken van 12-16 uur. Ik snap dat het voor haar fijn is als ik naast haar lig als ze wakker wordt, maar het vraagt ook wel veel om zo lang in bed te liggen voor mijn kind. Als ze ons nodig heeft, dan zijn we er. Het is niet zo dat we niet thuis waren. 

Ze heeft vanmiddag toen ze weer rustig werd alsnog medicatie genomen en pijnstilling. En ze heeft wat gegeten en gedronken. Daarna hebben we samen nog een stuk gewandeld en is ze in slaap gevallen. Hopelijk kan ze morgen wel weer naar school.

Pffff, kan me voorstellen dat die hele episode bij de tandarts traumatisch is geweest. Heeft dochter naast de psychiater nu ook therapie? Want dit klinkt wel als iets dat goed verwerkt moet worden. Daarnaast blijf ik het zorgelijk vinden dat ze zo'n negatief zelfbeeld heeft. Ik gun haar hier ook hulp bij.

MamaE schreef op 08-09-2026 om 14:32:

[..]

Gisteren had dochter individueel CGT, eerste afspraak na de zomerstop. Normaal zijn wij er niet bij, vanwege de situatie nu even wel. Uiteraard dit gebeuren besproken, ook omdat dochter aangaf dat ze niet snapte dat ze tegelijkertijd bij ons wilde zijn, knuffelen en vastgehouden worden en als we dat dan doen, wordt ze boos en wil ze weg.

En toen gaf de therapeut aan dat het waarschijnlijk niet handig was dat wij haar vast hadden gehouden bij de tandarts terwijl zij heel veel pijn moest ondergaan. Dat het fenomeen vasthouden daarmee voor haar heel dubbel is geworden.
Ja, klinkt vrij logisch...maar het is wel gebeurd. En nu dan?...Waarschijnlijk kost dit even tijd voor dochter om het vertrouwen terug te krijgen.

En daarnaast heeft de therapeut met haar gespiegeld. Over wat ze denkt over zichzelf en wat ze over anderen in dezelfde situatie zou denken. En ze denkt duidelijk veel harder over zichzelf. Een ander mag wel boos en verdrietig zijn, want 'die is dit soort behandelingen niet zo gewend'. Ach meisje toch...wees eens wat liever voor jezelf.

We merken wel dat het fijn is voor dochter dat de therapeut hier woorden aan heeft gegeven, dat ze haar gevoelens nu beter snapt. Dat heeft wel effect op haar tolerantie voor onze aanwezigheid.

Misschien zou één sessie EMDR kunnen helpen om de lading van het bezoek bij de tandarts af te halen? 

Eerlijk gezegd ben ik geen fan van CGT. Het gaat er vanuit dat je jezelf uit een moeilijke situatie kunt denken. Maar heel vaak is de prefrontale cortex (waar rationeel denken zit) offline als de emoties hoog oplopen. Ik ben van mening dat je voor het begrijpen van heftige emoties beter lichaamsgerichte therapie kan doen. 

Mvtj schreef op 12-09-2026 om 11:11:

[..]

Misschien zou één sessie EMDR kunnen helpen om de lading van het bezoek bij de tandarts af te halen?

Eerlijk gezegd ben ik geen fan van CGT. Het gaat er vanuit dat je jezelf uit een moeilijke situatie kunt denken. Maar heel vaak is de prefrontale cortex (waar rationeel denken zit) offline als de emoties hoog oplopen. Ik ben van mening dat je voor het begrijpen van heftige emoties beter lichaamsgerichte therapie kan doen.

Dat zou kunnen, dochter heeft al twee keer eerder EMDR gehad. Eerste keer waren drie sessies voor meerdere heftige gebeurtenissen. Tegelijkertijd wil ik er ook voor waken om haar geen trauma's aan te praten en dingen niet groter te maken dan ze zijn. 

Dochter heeft bij de tandarts lachgassedatie gehad. Dat zorgt doorgaans voor meer rust en minder herinneringen. Niet voor minder pijn helaas. Desondanks was ze onrustig waardoor we haar vast hebben gehouden. En deed het trekken van ontstoken kiezen heel veel pijn, ondanks alle verdoving, begrip en geduld van de tandarts. Ze weet er zelf niet meer zoveel van achteraf, daarom snapte ze haar eigen gedrag naar ons toe ook niet. 
Inmiddels gaat het weer goed met dochter. Ze heeft echt nog wel een paar dagen wat last gehad van de getrokken kiezen en dat gaf uiteraard ook weer wat gedoe over het dragen van haar beugel en elastiekjes. 

Dochter heeft aanvankelijk eerst speltherapie gehad, op advies daar laten testen, na diagnose eerst PMT en daarna CGT en daarna groepstherapie. CGT is nog af en toe om de vinger aan de pols te houden. Soms vraag ik me wel af of alles wel geholpen heeft. Want ze weet het allemaal best, maar haar denkpatronen zijn hardnekkig en in crisissituaties lukt het nog altijd vaak niet om toe te passen wat ze geleerd heeft. Omdat zoals jij het zo mooi omschrijft, 'de prefrontale cortex offline is'. 

We hebben deze week weer een controle bij de ortho op de planning staan. Even kijken hoe dat verloopt. Want als het nodig is, wil ik haar niks ontzeggen qua hulp. Zeker omdat de komende jaren nog erg intensief gaan worden qua behandelingen aan haar gebit.

Hoe gaat het met jullie en jullie kinderen?

MamaE schreef op 27-09-2026 om 13:29:

Hoe gaat het met jullie en jullie kinderen?

Die genieten van hun tussenjaar. Ze werken allebei in de supermarkt.

Oudste werkt 4 avonden en heeft zelf een goed dag- en nachtritme bedacht (inclusief dagelijkse verzorging, wat beweging buiten en creativiteit) waar hij gemotiveerd voor is, en dat heeft een goede uitwerking, ik ben trots op hem! Zo fijn om te merken dat daar nu ruimte voor is gekomen, nu school helemaal klaar is. School nam zo ontzettend veel energie en ruimte in beslag, het verlamde zowat al de rest. 

Jongste werkt plm 24 uur per week in een andere supermarkt en heeft daar wisselende taken en werktijden, al is het vooral veel kassa draaien. Hij vindt het erg leuk, doet het goed en het is heel leerzaam op het sociale vlak. Je ziet hem gewoon groeien qua zelfvertrouwen, lijf en sociale houding. En dat is heerlijk om te zien, ik ben ook trots op hem! Tussendoor heeft hij genoeg vrije tijd, die extra lekker voelt omdat hij ook heeft gewerkt.

Wat fijn om te lezen kaassoufflee! Goed om te horen dat er rust is en daarmee ruimte voor het ontwikkelen van andere vaardigheden, daar zullen ze later in hun leven nog veel aan hebben. Hopelijk lukt het om bepaalde zaken nu goed in te slijten zodat het blijft hangen als er wel weer een studie bij komt. 

MamaE schreef op 28-09-2026 om 09:44:

Wat fijn om te lezen kaassoufflee! Goed om te horen dat er rust is en daarmee ruimte voor het ontwikkelen van andere vaardigheden, daar zullen ze later in hun leven nog veel aan hebben. Hopelijk lukt het om bepaalde zaken nu goed in te slijten zodat het blijft hangen als er wel weer een studie bij komt.

Dat hoop ik ook 🙂

Wij hebben komende week een informatieavond op de middelbare school hier in de regio, dochter gaat mee. Zij heeft er zin in, maar vind het ook wel spannend. 
Ik vind het ook lastig om te bepalen wat we wel en niet delen over alle issues des levens van dochter, wat we aan begeleiding verwachten nodig te hebben en waar ze mogelijk tegenaan gaat lopen. Zeker omdat dochter zelf vooral heel erg 'normaal' wil zijn en niet zit te wachten op allerlei begeleiding vanuit school, want 'dan zien andere kinderen dat'. We hebben het hier voorzichtig met haar over proberen te hebben, maar ze reageerde heel gespannen en paniekerig dat het beter was als niemand het zou weten zodat ook niemand zijn mond voorbij kon praten. 
We hebben het voor nu even laten rusten. Soms kosten dingen even tijd om te schakelen en het toch oké te vinden. 

Het laatste bezoekje aan de ortho lag ze ook heel gespannen in de stoel. Toen de ortho constateerde dat er nog twee kiezen waren getrokken, reageerde ze heel fel en vol paniek dat ze er niet over wilde praten. Uiteindelijk lukte het wel om weer te gaan liggen en het wisselen van de draad en elastiekjes toe te laten. Volgende keer is weer een voortgangsconsult met ortho en tandarts samen, foto's maken en ze krijgt dan ook een dubbele draad in haar beugel. 

MamaE schreef op 03-10-2026 om 19:53:

Wij hebben komende week een informatieavond op de middelbare school hier in de regio, dochter gaat mee. Zij heeft er zin in, maar vind het ook wel spannend.
Ik vind het ook lastig om te bepalen wat we wel en niet delen over alle issues des levens van dochter, wat we aan begeleiding verwachten nodig te hebben en waar ze mogelijk tegenaan gaat lopen. Zeker omdat dochter zelf vooral heel erg 'normaal' wil zijn en niet zit te wachten op allerlei begeleiding vanuit school, want 'dan zien andere kinderen dat'. We hebben het hier voorzichtig met haar over proberen te hebben, maar ze reageerde heel gespannen en paniekerig dat het beter was als niemand het zou weten zodat ook niemand zijn mond voorbij kon praten.
We hebben het voor nu even laten rusten. Soms kosten dingen even tijd om te schakelen en het toch oké te vinden.

Het laatste bezoekje aan de ortho lag ze ook heel gespannen in de stoel. Toen de ortho constateerde dat er nog twee kiezen waren getrokken, reageerde ze heel fel en vol paniek dat ze er niet over wilde praten. Uiteindelijk lukte het wel om weer te gaan liggen en het wisselen van de draad en elastiekjes toe te laten. Volgende keer is weer een voortgangsconsult met ortho en tandarts samen, foto's maken en ze krijgt dan ook een dubbele draad in haar beugel.

Zo'n informatieavond is toch heel algemeen; de school geeft informatie over de school, zodat ouders en leerlingen over een tijdje een keuze kunnen maken welke school het wordt. Aanmelden wordt hier door de basisschool gedaan in sommige regio's melden ouders zelf aan maar  de basisschool levert het dossier van de leerling aan. Daarin staat alle info over de leerling en wat het advies is van de basisschool qua onderwijs en ondersteuningsbehoeften. De VO school kan zo ook rekening houden met welke ondersteuning zij moeten kunnen bieden. Jullie dochter heeft de diagnose autisme met medicatiegebruik, lijkt me logisch dat je dat deelt met school. Dat zij geen begeleiding wil van school is geen reden om het niet te vertellen: bij ASS is de begeleiding ook lang niet altijd nodig. Maar pas iets delen als het wel nodig is, is echt niet handig. Je dochter blijft erg hangen in; als je niets zegt dan weten ze het niet en merken ze het vast niet. ASS komt geregeld voor dus ze is echt niet de enige. Kan haar therapeut haar wellicht hierbij helpen haar ASS te accepteren en wat meer open over te zijn?

Je hoeft het misschien niet meteen te zeggen op zo’n infoavond, maar het is wel handig als je het zegt als je haar inschrijft. Want als ze autisme heeft kan ze dan bijv extra tijd krijgen bij toetsen of andere begeleiding als ze dat nodig heeft en als je niks zegt, krijgt ze dat niet. Dan moet je als ze wel begeleiding nodig blijkt te hebben lopende het jaar, dat eerst weer gaan bespreken en regelen en dan heeft ze misschien de eerste negatieve ervaringen en onvoldoendes al te pakken. Op veel scholen hebben ze een zorglokaal waar kinderen met autisme, adhd, dyslexie etc hun toetsen maken omdat ze extra tijd krijgen en het daar rustiger is. Ook lijkt het me heel onhandig als je geen lijntje hebt met school als je kind vaak naar de dokter, de tandarts, geopereerd etc moet, want dan moet je toch ook wel veel afstemmen als ze bijv toetsen in de toetsweek mist. Ik zou in jullie geval juist wel kijken wat voor begeleiding een school heeft, desnoods vraag je dat na als zij er niet bij is. Want geen hulp en geen overleg lijkt me in jullie geval eigenlijk geen optie. Maar misschien zit ik er helemaal naast. Dat ze normaal wil zijn begrijp ik wel. Maar er zijn op school veel meer kinderen die extra begeleiding hebben, dus dat is daar niks bijzonders.

S.ndra schreef op 04-10-2026 om 15:53:

Je hoeft het misschien niet meteen te zeggen op zo’n infoavond, maar het is wel handig als je het zegt als je haar inschrijft. Want als ze autisme heeft kan ze dan bijv extra tijd krijgen bij toetsen of andere begeleiding als ze dat nodig heeft en als je niks zegt, krijgt ze dat niet. Dan moet je als ze wel begeleiding nodig blijkt te hebben lopende het jaar, dat eerst weer gaan bespreken en regelen en dan heeft ze misschien de eerste negatieve ervaringen en onvoldoendes al te pakken. Op veel scholen hebben ze een zorglokaal waar kinderen met autisme, adhd, dyslexie etc hun toetsen maken omdat ze extra tijd krijgen en het daar rustiger is. Ook lijkt het me heel onhandig als je geen lijntje hebt met school als je kind vaak naar de dokter, de tandarts, geopereerd etc moet, want dan moet je toch ook wel veel afstemmen als ze bijv toetsen in de toetsweek mist. Ik zou in jullie geval juist wel kijken wat voor begeleiding een school heeft, desnoods vraag je dat na als zij er niet bij is. Want geen hulp en geen overleg lijkt me in jullie geval eigenlijk geen optie. Maar misschien zit ik er helemaal naast. Dat ze normaal wil zijn begrijp ik wel. Maar er zijn op school veel meer kinderen die extra begeleiding hebben, dus dat is daar niks bijzonders.

Dit inderdaad; er zijn diverse mogelijkheden waar je anders geen recht op hebt. Pas met een diagnose komen als het wel nodig is, is niet praktisch; dan heeft de leerling al negatieve ervaringen en begeleiding is niet altijd meteen opgestart. Een school houdt natuurlijk rekening  met de ondersteuningsbehoeften van leerlingen en waar zij recht op hebben, maar dan moeten ze het wel weten. Dit is ook nodig qua ruimtes en personele bezetting om die begeleiding te kunnen bieden en daar is planning voor nodig.  Dat To's dochter dit lastig vindt, is begrijpelijk maar dan is het zaak om daaraan te werken. Met een diagnose niet delen los je het niet op. 

Wij hebben er destijds voor gekozen om het wel allemaal met school (zorgteam) te bespreken zonder dochter erbij. Ze wist wel dat school op de hoogte was van het één en het ander en ze was daar zelf ook akkoord mee. Maar ze wilde niet dat de leerlingen wisten dat ze autisme en angsten had, dus dat hadden we ook zo doorgegeven aan school. En daar hebben mentoren en docenten zich goed aan gehouden. Zelf wilde ze niet bij de gesprekken aanwezig zijn. We hebben er ook niet veel over gepraat met haar, omdat ze dat niet wilde. Maar het heeft wel goed geholpen dat school op de hoogte was. Er was veel meer begrip voor haar dan er zonder uitleg zou zijn geweest. En ze kreeg inderdaad extra tijd bij toetsen en examens. Ik werd ook regelmatig gebeld om even snel te overleggen, dat vond ik fijn.

Bedankt voor jullie reacties. Ik zie nu ook dat ik weer mijn eigen ouders ben geworden. Die hebben de basisschool destijds absoluut verboden om mijn diagnose door te geven aan de middelbare school. En dat zelf ook niet gedaan. Gelukkig heb ik nooit hulp of ondersteuning nodig gehad qua school en dat was voor hun natuurlijk een heel goed argument om te denken dat die diagnose 'onzin' is. Zo ben ik dan weer niet, voor ons is het inmiddels wel heel duidelijk dat zowel dochter als ik autisme hebben. 
De vraag is alleen of en wat ze qua school nodig heeft. Op de basisschool hebben we het gedeeld omdat ze wekelijks een middag therapie volgde en daardoor niet op school kon zijn. Alleen toen slingerde de juf van groep 5/6 zonder overleg of toestemming de diagnose de klas in. Ik denk dat daar bij dochter ook wel een soort angst zit dat dat nog een keer gebeurt. 
Ik denk ook niet dat ze het per se niet wil vertellen, maar ook weer niet op dag één en dat ze dan bekend staat als 'het meisje met autisme'. 
Extra tijd bij toetsen krijgt ze nu ook niet en heeft ze ook niet nodig. Maar goed, dit is basisschool en het niveau is dan voor 'de gemiddelde leerling' en cognitief gezien is ze wel wat sterker dan gemiddeld. Maar als je dan in een apart lokaal moet, zien klasgenoten dat ook en zijn ze vast nieuwsgierig waarom dat is. Misschien moeten we er ook niet zo'n ding van maken en dan gewoon zeggen 'oh, omdat ik autisme heb'. Net als dat een ander dat mag omdat-ie dyslexie heeft. Of ADHD. Het delen met anderen staat of valt wel met dochter daarbij betrekken en inspraak geven.

Voor aparte zorgbehoeften zullen we wel nog een aparte afspraak maken, dat gebeurt niet op zo'n algemene informatieavond. 
Dan zullen we ook wel iets delen over de toestand met haar gebit. Maar dan kan en hoeft een school natuurlijk niks mee, behalve geen wantrouwen tonen bij een zoveelste bezoek aan tandarts/ortho/kaakchirurg.