Mijn kind durft niet meer alleen te slapen na een nachtmerrie: wat kan ik doen?
“Mijn kind wordt huilend wakker na een nachtmerrie en durft daarna niet meer alleen te slapen.”
Voor veel ouders is dit een heel herkenbare situatie. Uit het niets is er sprake van monsters onder het bed, angst voor het donker of paniek wanneer mama of papa de kamer wil verlaten.
Als kinderslaapcoach wil ik je eerst en vooral geruststellen: nachtmerries zijn een normaal onderdeel van de ontwikkeling van jonge kinderen. Sommige kinderen hebben er af en toe last van, anderen iets vaker.
Een nachtmerrie voelt voor een kind vaak levensecht aan. Zeker jonge kinderen kunnen het verschil tussen fantasie en werkelijkheid nog moeilijk maken.
Wat is een nachtmerrie eigenlijk?
Een nachtmerrie is een enge droom die sterke emoties oproept, zoals angst, verdriet of verwarring. Kinderen worden hierdoor vaak echt wakker en hebben op dat moment nood aan troost en geruststelling.
In tegenstelling tot veel andere dromen kunnen kinderen zich een nachtmerrie vaak nog herinneren. Zeker kleuters vertellen soms heel gedetailleerd waar ze over gedroomd hebben.
Nachtmerries komen het vaakst voor bij kinderen tussen 3 en 6 jaar, omdat hun fantasie zich dan sterk ontwikkelt.
Waarom wil mijn kind niet meer alleen slapen?
Na een nachtmerrie kan de slaapkamer plots onveilig aanvoelen voor een kind. Wat overdag logisch lijkt, voelt ’s nachts veel echter en spannender aan.
Sommige kinderen:
- durven niet meer alleen in hun kamer blijven
- willen dat mama of papa erbij blijft
- of vragen om mee in bed te slapen
Dat is op zich een heel normale reactie op angst. Een kind zoekt na een nachtmerrie vooral veiligheid en geruststelling.
Hoe reageer je best als ouder?
Wanneer je kind overstuur wakker wordt na een nachtmerrie, raad ik aan om vrij snel te reageren.
Ga naar je kind toe:
- geef een knuffel
- praat rustig
- en stel je kind gerust dat het veilig is
Wat ouders vaak uit goede bedoeling doen, is uitgebreid doorvragen over de nachtmerrie. Dat raad ik meestal niet aan.
Uiteraard mag je kort vragen wat er gebeurd is, maar probeer er geen lang gesprek van te maken. Hoe meer aandacht er naar de inhoud van de droom gaat, hoe groter en echter die soms kan aanvoelen voor je kind.
Het belangrijkste is dat je kind voelt:
- ik ben veilig
- mama of papa is dichtbij
- en het was een droom, het is niet echt
Samen slapen na een nachtmerrie: wel of niet doen?
Veel kinderen willen na een nachtmerrie liefst mee in bed bij mama of papa slapen. Begrijpelijk natuurlijk.
Toch adviseer ik als kinderslaapcoach om hier voorzichtig mee om te gaan.
Wanneer een kind na elke nachtmerrie in het ouderlijk bed mag slapen, kan dat snel een nieuw patroon worden. Je kind leert dan onbewust: “Mijn eigen kamer is blijkbaar niet veilig genoeg.”
Daarom raad ik meestal aan om je kindje:
- te troosten in zijn eigen bed
- eventueel even bij hem te blijven zitten
- maar hem wel in zijn eigen vertrouwde slaapplek te laten slapen
De boodschap die je wil geven is: je bent veilig in je eigen bed.
Wat kan helpen bij nachtmerries?
Gelukkig zijn er een aantal eenvoudige dingen die veel kinderen kunnen helpen:
Houd het bedtijdritueel rustig
Drukke of spannende prikkels vlak voor bedtijd kunnen nachtmerries versterken. Vooral schermtijd vlak voor slapen wordt vaker gelinkt aan onrustige dromen.
Kies liever voor:
- een boekje lezen
- rustig spelen
- een wandelingetje
- of gezellig samen praten
Introduceer een zacht nachtlampje
Is je kindje bang geworden in het donker? Dan kan een klein nachtlampje helpen.
Kies liefst voor:
- zacht rood of oranje licht
- niet te fel
- zodat de slaap niet verstoord wordt
Geef iets vertrouwds mee
Sommige kinderen vinden veel troost in:
- een knuffel
- een dekentje
- of een T-shirt van mama of papa
Dat gevoel van nabijheid kan helpen om opnieuw rustig in slaap te vallen.
Minimaliseer de angst niet, maar vergroot deze ook niet
Probeer een evenwicht te vinden:
- zeg niet “dat is toch niet eng”
- maar ga ook niet mee in het verhaal alsof monsters echt bestaan
Dus liever geen:
- monsterspray
- samen onder het bed zoeken
- of bevestigen dat er “iets” in de kamer zit
Je wil de angst erkennen, zonder het groter te maken.
Gelukkig gaan nachtmerries meestal vanzelf weer voorbij
Voor de meeste kinderen nemen nachtmerries weer af naarmate ze ouder worden. Hun fantasie wordt realistischer en ze leren beter omgaan met spannende gevoelens en indrukken.
Merk je dat je kind:
- langdurig angstig blijft
- opnieuw moeilijk zelfstandig slaapt
- of dat de nachten erg onrustig blijven?
Dan kan het helpen om ook eens breder naar het slaapritme en de slaapgewoontes te kijken. Snuggles & Dreams kan je hierbij helpen.
Veel succes!
